Kapat

Tercihlerimizde Ne Kadar Özgürüz

Anasayfa
Kişisel Psikoloji Tercihlerimizde Ne Kadar Özgürüz
Tercihlerimizde özgürlük

Tercihlerimizde Ne Kadar Özgürüz

Tercihlerimizde ne kadar özgürüz sorusu aslında herkesin merak ettiği ve bir çok konuda tartışmaya  açıktır. Bu konu hakkında bir çok görüş vardır.  Bizde bu gün bu konuyu inceleyeceğiz.

Çoğunlukla kendi tercihlerimiz kendisinin verdiğini düşünen, kendisi olduğunu gibi ifade edebildiğine inanan herkes özgür olduğunu düşünebilir. Anne karnınında var olduğumuz günden beri daha önceden başkaları tarafından bize sunulan bir hayatta doğarız. İlk adımdan beri nereye yürüyeceğimiz hakkında yönlendirmeler başlar. Tüm bunlar hayatımızın çıkmaza girmesini, yolumuzu değiştirmeyi gerektirir.

Anılarımızın bile olmadığı o dönem yani o ilk anlarda bize nasıl yürüyeceğimizi nereye yürüyeceğimizi söyleyen çizilmiş yolda kayıtlıyız. Böylece ilk öğretilerle yolumuz çizilir. Dokunma, sevme, güvenme, acı duyma, hareketlerimizin şekillenmesi bir çok şey ilk öğretilerden doğar.

Temas ettiğimiz her şeyle büyür gelişir ergen olur topluma karışır olgunlaşırız. Yani aile ortamı çevre ortamı her şey bizimle büyür ve bir parçamız olur.

Peki bu durumda biz ne kadar tercihlerimizde özgürüz?

Aslında bunun cevabı kişinin kendisinde saklıdır. Çünkü her hangi bir toplumda yaşamış biri o toplumla kendini özdeşleşmiş hissettiğinde tercihleri o topluma göre özgürdür. Ama başka toplum kurallarına göre özgür değildir. Bu yüzden tercihlerimizde ki özgürlük kişinin alanında ki özgürlük ile eş değer varsayılabilir. Bazı kişiler ise tam tersine yaşadığı toplumdan çok farklı tercihler verir. Burda özgür düşünüyor demekte yanlış olabilir. Yada yaratıcı düşüncelere sahip bir kişidir. Yaratıcı düşünceye sahip biri zaten kendi tercihlerinde özgürdür.

Peki bu durumda biz ne kadar tercihlerimizde özgürüz?

Aslında bu biraz imkansız gibidir. Çünkü insan sosyal bir varlıktır bu yüzden toplum kurallarına uyması şarttır. Örnek vermek gerekirse devlet aslında geleneklerden daha ayrı yasalar koymuştur. Bu yasalar o devlet çatısı altında yaşayan kişiler için toplumsal genel geçer kurallardır. Bunların özgürlüğünü isteyemezsiniz çünkü yasalar ne kadar otorite tarafında konulmuş olsada otoriteyi isteyen yine insanların kendisidir. Otoriteyi kabul etmemek özgür düşünmek değil anarşidir.

Tercihler konusunda görüş ayrılıkları

Sosyal psikolojide tercihler konusunda tam bir düşünce sağlanmamıştır. Nedeni ise bir kesin tercihlerde tamamen özgür olduğumuzu söyler. Diğerleri ise tercihlerimizin hiç birinde özgür olmadığımızı vurgular.

Bana göre ise tercihler ile suç arasında ayrım yaparsak belki daha mantıklı olabilir.

Tercih nedir?

Seçim demektir. Seçimlerimiz yani bize sunulan iki yoldan birini seçmektir.

Suç nedir?

Burda tamamen bir tanım yapamayacağım. Çünkü suç nedir sorusuna bir cevap bulunamaz. Genel geçerliliği yoktur. Genel geçer bir suç modülü yoktur.

Mesela basit bir örnekle bunu açıklayayım.

Alkol içmek suç değildir. Fakat alkollü araba sürmek suç sayılır. Burda alkol içtiği için mi araba sürmek suç sayılmış? Yoksa araba sürmek suç olduğu için mi?

Burda aslında sorduğum cevabını herkes bilir. Ama ben burda 2. Olanı suç sayabilirim. Sonuçta alkol içmek suç değil. O zaman araba sürmek suç olur. Normal şartlarda araba sürmekte suç sayılmadığında burda suç yoktur. Bunuda savunabilirim.

Sonuç olarak

Tercih ile suç arasında fark yoktur. Eğer ki siz suç işlemiyorsanız veya işlemediyseniz bu sizin tercihlerde başarılı olduğunuzun kanıtı değildir. Sadece dayatılmış suç kavramından kaçınmış olursunuz. Tercihler konusunda neden suç ve tercih arasında bir bağlantı kurduğuma gelince.

Bir çok kişi “herkes tercihinde özgür olmalı” diye bir düşünce ortaya altıldığında bunu direk olarak suçların çoğalacağını düşünmektedir. Bunun nedeni aslında “İnsan insanın kurdudur” (Thomas hobbes) felsefesinden yola çıkılarak daha iyi anlam kazanır. Çünkü insanların tercihleri her zaman başka insanlar üzerine bir yerlere varmaktır. Suç işlemek insanın doğasında mevcuttur. Belki bu yazımda suça teşvik gibi bir ifade ile suçlanabilirim. Ama unutmayalım ki insanların doğasında her şey mevcuttur.

Bu yüzden tercihlerimizde özgür olmak veya olmamak bu sadece bir olgudur. Bazen özgür bir çok sefer bağımlıyız.

“Tercihlerimizde Ne Kadar Özgürüz” üzerine 15 yorum

  1. mustafa dağdelen says:
  2. Hakan UYSAL says:
  3. melike bayar says:
  4. fatih yetim says:
  5. Dayıcım45 says:
  6. fatih yetim says:
  7. Twitchaber.com says:
  8. Zafer Dlmen says:
  9. Engin SUNAL says:
  10. Salih Çınar says:
  11. FATİH YETİM says:
  12. sercan cengiz says:
  13. FATİH YETİM says:
  14. Antalya Nakliyat firmaları says:
  15. SOYUT SOMUT says:

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir