Adet düzensizliği kısırlığa işaret
19 Kas, 2018 6:00 tarihinde eklendi

Adet düzensizliği kısırlığa işaret

Adet düzensizliği kısırlığa işaret

Adet düzensizliği kısırlığa işaret

 Yumurtlama bozukluğunun belirtileri neler?

 Yumurtlama,üreme çağında olan kadınların vücutlarının en temel işlevlerinden biri. Yumurtlamanın olmaması, kısırlığın en önemli ve en sık sebeplerinden biri olarak karşımıza çıkıyor. Belirtileri ise şunlar:

Adet görememe

Çoğunlukla gecikme şeklinde olan adet düzensizliği

Tüylenme artışı ve kısırlık

Özellikle adet düzensizliği olanlar dikkatli olmalı. Sağlıklı bir kadın 28 günde bir adet görür. Adet düzenindeki 1-2 günlük oynamayı normal kabul ediyoruz. Fakat 2 ya da 3 ayda bir adet görenler mutlaka doktora başvurmalı.

Yumurtlama bozukluğu tedavi edilmezse ne tür sonuçlar doğurur?

 Adet düzensizlikleri, tüylenme artışı, saçlarda dökülme, akne (sivilceler), rahim içi kalınlaşması gibi sorunlara yol açar.  Ayrıca rahim kanseri,meme kanseri, kalp-damar hastalığı, tansiyon ve şeker hastalığı riskinde artışa sebep olur.

Yumurtlama günleri nasıl tespit edilir?

 Düzenli adet göre kadınlara adetin 1’ince gününden itibaren sayılan 14’üncü gün muhtemel yumurtlama günüdür. Yumurtlama gününün tam kesin tahmin edilmediğini düşünürsek hesapladığımız bu günden 5 gün önce 5 gün sonra, gün aşırı ilişkiyle en yüksek gebelik oranı elde edilebilir.

Yumurtlamanın değerlendirilebilmesi için başvurulan temel testler ise şunlar:

1-Vücut ısı takibi

 Genel olarak 28-30 günde bir adet gören kadınlarda yumurtlama adetin 14-15’inci günlerinde oluşur.Yumurtlama sonrası kanda progesteron hormonu artar. Bu hormon vücut ısı merkezi olan beyindeki hipotalamusu etkileyerek vücut ısısının yaklaşık yarım derece artmasına neden olur. Günlük sabah saatlerinde ölçülüp takip kağıdına kaydedilen vücut ısısında artış olması yumurtlamanın olduğunun göstergesidir.Ancak takibi zor ve güvenilirliği de çok yüksek değil

2-Progesteron hormonu ölçümü

 Progestreron hormonu yumurtlama olduktan sonra salgılanır. Adet döngüsünün genellikle 21’nci gününde kanda yapılan ölçüm belli bir seviyenin üzerinde saptandığında bu yumurtlama olduğunun kesin göstergesidir.

Yumurtlama anından yaklaşık olarak 7 gün sonra bakılması bu testide ideal bir test olmaktan uzaklaştırır.

3-İdrar LH kitleri

 LH (luteinize edici hormon) yumurtlamaya yakın bir dönemde kesin bir artış gösteren sonra birden seviyesi yine keskin bir şekilde azalan hormondur. Kandaki bu değişiklikler idrara da yansır. İdrar seviyelerini belirleyen LH kiti adı verilen test çubuklarının bu değişiklikleri göstermesi yumurtlama olduğuna dair önemli bulgular verir. Gebe kalma şansının en yüksek olduğu 2 günü bu test kitleleriyle %99 güvenilirlikle saptamak mümkün.

Ülkemizde de eczaneler bulunan bu LH kitleri kolaylıkla kullanılabilir. Gebe kalma şansının en yüksek olduğu 2 günü bu test kitleleriyle %99 güvenilirlikle saptamak mümkün.

4-Fern Testi

 Yumurtlama olduğunda rahim ağzı salgısında mikroskop görünümü bir eğrelti otu manzarası oluşur. Bu zahmetli ve sürekli jinekolojik muayene gerektirdiğinden günümüzde uygulanmayan bir yöntemdir.

5-Spinnbarkeit testi

 Yumurtlama olduğunda rahim ağzı salgısı uzama özelliği kazanır. İki parmak arasına alındığında bu salgı hiç kopmadan 8-10 cm kadar uzar. Zahmetli bir testtir ve günümüzde pek uygulanmayan bir yöntemdir.

6-Folikülometri, ultrasonografi ile yumurtlamanın takibi

 Folikül, yumurtlamanın gerçekleşeceği yumurtalıkta adet döngüsünün başlangıcından itibaren büyüyen ve belli bir çapa ulaştığında çatlayarak içindeki yumurta hücresini serbest bırakan içi sıvı dolu keseciktir.  Folikülometri veya diğer adıyla folikül takibi,adet süresince bu değişikliklerin ultrasonografi yardımıyla takibinin sağlanmasıdır. Adetin başında yumurtalıklardan birine belirmeye başlayan folikül gün geçtikçe büyür ve bu büyüme takip edilir. Genellikle 18-20 milimetre çapa ulaştıktan sonra, hekim olgunlaştırıcı (çatlatma) iğnesini yapar.Çoğunlukla da kendiliğinden olan yumurtlamadan sonra bu folikülün çapının küçüldüğü,büzüştüğü ve söndüğü gözlenir. İçindeki sıvı ise bu aşamada rahim arkasında serbest sıvı olarak gözlenir. Bu değişiklikler yumurtlama olduğuna dair kesin bir bulgu olarak kabul edilebilir.

Çatlatma iğnesi yapıldığı saatten 36 saat sonrada genellikle aşılma yapılır veya cinsel ilişki önerilir.

7-Endometriyal biyopsi

 Adetin 19-21’nci günlerinde rahim içinden parça alınmasıyla yapılan bir işlem.Alınan doku örneği patolojik olarak incelenir. Alınan örneğin hangi hormon etkisinde olduğu ve son adet gününe göre uygun olup olmadığı tespit edilir. Bu yolla hastanın yumurtlayıp yumurtlamadığı, eğer yumurtlama olmuşsa yeterli rahim içi gelişimim olup olmadığı anlaşılabilir.Eskiden sık başvurulan bir yöntemdi.  Ancak günümüzde istisnai durumlar hariç uygulamıyoruz.

Tüpler neden takılır?

 Genellikle geçirilen ameliyatlara, enfeksiyonlar ve endometriyozise  bağlı gelişen yapışıklıklar sonucu fonksiyonlarını kaybeder veya tıkanır. Tüpleri değerlendirmenin standart yolu rahim filmi dediğimiz “HSG” çekilerek yapılabilir. Bu yöntem hastanın adetinin bitiminden sonraki 7 gün içinde yapılır ve o ay çiftin korunması istenir.Koruyucu olarak işlem gününden 2-3 gün önce antibiyotik kullanımı önerilebilir.

HSG hem tüpleri hem e rahim içini değerlendirmede faydalıdır. Rahimde bir sorun veya polip , miyop gibi bir oluşum olup olmadığı ve tüplerin açık olup olmadığı hakkında fikir verir.

Tüplerin kapalı olduğundan şüphelenildiği durumlarda laparoskapi yapılarak tanı kesinleştirilmesi uygun olur.

Laparoskapi işleminde tüplerin durumu kesin olarak anlaşılır.Bir yapışıklı varsa açılabilir.

Ya da tüplerin uç kısımlarındaki tıkanıklıklar başarılı bir şekilde aynı seansta ameliyat edilebilir. Eğer mümkünse tüplerin orta kısımlarındaki tıkanıklıklarda başka tekniklerle (anastomoz) açılabilir. Laparoskopiyle endometriozis tanısı koymak, gerekli durumlarda tedavi de mümkün.

Rahim içinde perde tespit edilen olgularda histereskopi ile bu bölmeyi açmak, polip ve miyom tespit edilen hastalarda yine histereskopik işlemle tedavi yapılabilir.

avatar
  Abone ol  
Bildir